Pensioen flexibiliseren

Categories Overig
flexibel pensioen

Eergisteren schreef ik een stuk over pensioen opbouwen in eigen beheer. Het wordt steeds makkelijker om (aanvullend) te sparen of beleggen voor je pensioen, maar ik ben nog niet heel erg overtuigd. Vandaar hier een stukje over hoe ik het graag zou zien.

Vast pensioen

Vroeger was het pensioen veel vaster. Mijn opa bouwde bij zijn werkgever een pensioen op voor hem en oma, en dat was het wel zo’n beetje. De beste man heeft er nooit naar gekeken voor zover ik weet, en alles werd voor hem geregeld.

Op zijn 65e kon hij van zijn pensioen en AOW genieten. Tegenwoordig is dat wat anders geregeld. Ten eerste zijn de meeste Nederlanders absoluut niet van plan om hun hele carrière bij één baas door te brengen. Het wisselen van banen levert ook op dat je meerdere, kleine, pensioenpotjes hebt.

Daarnaast hebben niet alle werkgevers dezelfde pensioenregelingen. Je hebt gegarandeerde pensioenen met middel- of eindloonregeling (die laatste komt bijna niet meer voor), maar ook pensioenen waar de inleg vast is en de uitkering afhankelijk van de kapitaalopbouw (afhankelijk van de beleggingsresultaten) en de rente op het moment van pensioen (bepaalt de hoogte van de uitkering).

Bovenop deze chaos heb je nog mensen die naast hun pensioen via de werkgever sparen voor een aanvullend pensioen, en mensen die eerder met pensioen willen.

Flexibel pensioen

Ik pleit daarom voor een flexibel pensioen. We zijn allemaal anders en iedereen heeft andere waarden in het leven. Ik vind het belangrijk om (financieel) onafhankelijk te zijn. Iemand anders wil tot zijn 70e bij een baas werken en al zijn geld gebruiken aan reizen en gadgets. Dat is prima overigens, iedereen moet dat voor zich weten.

Maar dat betekent wel dat het vaste pensioen een beetje achterhaald is. Waarom moeten we allemaal meedoen in het collectief van onze werkgever? Ik heb mijn werkgever gevraagd te stoppen met mijn pensioenregeling, mij het geld dat hij betaald als extra salaris te geven, en dan regel ik het zelf wel. Dat bleek niet mogelijk te zijn. De reden was volgens hem dat de wetgeving niet toestaat dat een deel van het personeel in het pensioencollectief zit en een deel niet.

De meerderheid

Laten we wel wezen, voor een meerderheid van de Nederlanders is zo’n algemene regeling helemaal niet slecht. Als jij extra salaris krijgt om je pensioen zelf mee te regelen en je hebt niet de discipline om dit ook te doen, maar je maakt alles op, dan wordt het op een houtje bijten vanaf je 65e 66e 67e 75e (voor mijn cohort). Maar voor mensen met discipline, mensen die eerder met pensioen willen of op wat voor manier dan ook meer vrijheid nodig hebben, zou er de mogelijkheid moeten zijn.

Opt-in

Ik zou voor een opt-in systeem gaan, waarbij je automatisch meedoet met het collectief, om te zorgen dat iedereen in elk geval een pensioen opbouwt, ook al wil je daar niet over nadenken. Voor de personal finance nerds onder ons moet er dan een opt-in komen die verregaande flexibiliteit aanbiedt.

Waar ik aan denk is een rekening die je mag gebruiken om met bruto geld in te sparen, beleggen, of andere manieren te investeren. Denk hierbij aan bijvoorbeeld het verstrekken van leningen, via crowdfunding of via je eigen netwerk.

Het is goed als er een maximumbedrag komt dat je jaarlijks kunt inleggen, om overgebruik te voorkomen. Op deze manier kan iedereen een pot geld opbouwen voor het pensioen en daar maximale vrijheid over hebben.

Als je met pensioen wil, ga je simpelweg geld opnemen van deze rekening. Over het opgenomen geldbedrag betaal je inkomstenbelasting. Dit geeft ook de mogelijkheid om bijvoorbeeld een jaar op wereldreis te gaan en te leven van je tot dan gespaarde bedrag. Als je terugkomt en weer gaat werken kan je weer verder bouwen.

Misschien moet ik dit idee nog eens verder uitdenken en de politiek ingaan…

Wat denken jullie? Beren op de weg of een goed idee?

7 thoughts on “Pensioen flexibiliseren

  1. Het lijkt me een mooie situatie die je schetst. Het pensioenstelsel is, in mijn ogen, net zo onnodig complex gemaakt als bijvoorbeeld het hypothekenstelsel. En helaas niet in het voordeel van de werkende man/vrouw.

    Ik zou op je stemmen!

    1. Onze politiek is niet eenvoudig, zeker niet om dit soort zaken te gaan veranderen… In elk geval heb ik geen politieke ambities 🙂

  2. Blijft het feit dat je voor hetzelf opbouwen/inleggen een ijzeren discipline moet hebben die veel mensen niet gegeven is. Dat geld blijft dan toch lonken voor een nieuwe zus of zo. Dus nee, mensen zelf de keuze geven vind ik geen goed idee.

    Ik kan zelf goed sparen, maar ben toch blij met het pensioen wat ik tot nu toe bij mijn baas opgebouwd heb. Ik zou niet kunnen zeggen dat ik dat in het verleden bij elkaar had kunnen harken. Dat nog buiten het feit dat het daar belastingvrij staat tot de pensioendatum.

    Aangezien ik niet wil werken tot, wat zich nu laat aanzien 68, ben ik jaren geleden ook al zelf maatregelen gaan nemen. Mijn huis is afgebetaald, ik heb beleggingen in fondsen en spaargeld. Ik ben nu 53 en naar het zich laat aanzien kan ik met 60 stoppen. Ik ga dan mijn spaarpot grotendeels gebruiken om van te leven, en met 68 dan pensioen en AOW. Het zou wel fijn zijn als je een deel daarvan belastingvrij zou kunnen opbouwen. Banksparen is voor mij geen optie omdat ik geen reseveringsruimte heb helaas.

    Dit heb ik wel allemaal kunnen doen door sober (maar wel zeer prettig!) te leven. Ik woon alleen en werk een halve baan, al jaren, dus ik ben blij met de middelloonregeling omdat ik in het verleden wel lang full-time gewerkt. Het is ook realistischer en eerlijker om iemand een pensioen te geven wat gebaseerd is op gemiddelen en niet op eindloon.

    1. Hoi Ineke, het klopt dat veel mensen zich niet aan deze discipline kunnen houden. Daarom ben ik voor een opt-in systeem. Standaard doe je mee met de collectieve pensioenregeling. Pas als je zelf bewust kiest voor de flexibilisering kan je dat gaan doen. Eventueel in combinatie met een voorlichting, kennistoets etc. We moeten zeker niet in de Amerikaanse situatie komen dat mensen niet of nauwelijks voor hun pensioen sparen.
      Goed van je dat je eerder kan stoppen met werken! Kunnen weinig mensen zeggen denk ik.

      1. Ben je niet bang dat er dan toch mensen kiezen voor zelf opbouwen, die het dan uiteindelijk toch niet voor elkaar krijgen? Zelfoverschatting is ook een heel menselijke eigenschap namelijk. Ik ben wel voor bescherming van de wat minder standvastige medemens. 😉

        1. Daar heb je wel een punt ja. Maar ik denk toch dat de drempel van het zelf moeten regelen van een vrij pensioen een hoop mensen afschrikt (nee laat maar het wordt nu automatisch geregeld dus het is wel goed zo). Altijd lastig dit soort keuzen, wil je mensen beschermen (betuttelen soms) of ze vrijheid geven?

          1. Ja je hebt gelijk het is inderdaad soms betuttelen en het deel van ‘ons’ geld wat het ABP ooit aan het rijk gegeven heeft en nooit terug heeft hoeven hebben steekt me ook nog steeds, al is het lang geleden. Nee, pensioenfondsen zijn zeker niet zaligmakend, maar voor het gros van de mensen het enige beetje redelijke alternatief op zelf regelen.
            Er zouden betere alternatieven moeten komen op het banksparen want dat is ook zo onvrij als wat.

Reageren op dit bericht